Aanbevolen

Het "boek-in-wording" gaat over de Nederlandse literatuur in de veertiende eeuw. Het vormt een tweeluik met Stemmen op schrift - dat de periode tot 1300 bestreek - en zal verschijnen als deel 2 in de reeks Nederlandse literatuurgeschiedenis onder auspiciën van de Nederlandse Taalunie. Maar ook als zelfstandig boek, en daar is inhoudelijk ook alle reden toe.

Een van de werktitels is Creatieve crisis, en die geeft goed aan voor welke paradoxale aanblik de veertiende-eeuwse literatuur ons plaatst. Het was een eeuw van een gigantische crisis in Europa: de pest, natuurrampen, misoogsten, het schisma in de kerk en allerhande hoog oplopende strijd tussen staten en standen. En tegelijk vertoont de literatuur in deze periode ongekende innovaties: denk alleen al aan de vloed aan teksten over kennis, het werk van Ruusbroec, de abele spelen en de poëzie van Gruuthuse. Zou het kunnen zijn dat te midden van alle woelingen juist extra energie vrijkwam om nieuwe wegen te beproeven?

De inhoudsopgave van Creatieve crisis staat op deze site, tezamen met een drietal lezingen die een voorproefje geven.

De wording van het boek doorloopt 4 fasen, waarvan momenteel (februari 2012) de derde fase bijna is voltooid. Het doel is om het voltooide manuscript op 1 november bij uitgever Bert Bakker in te leveren.

 

Inhoudsopgave

Werktitel: CREATIEVE CRISIS/ TUSSEN HOOP EN VREES/ TAAL DES TIJDS

De Nederlandse literatuur van de veertiende eeuw

Profiel van een eeuw
- Ambassadeur
- Facetten
- Factoren
- Het verhaal van dit boek

I   DE WERELD

Geschiedenis

- Op weg naar het einde
- Gewestelijke historie
- Heroïek
- Geschiedenis als gereedschap

Kennis

- Het genre
- Kaleidoscoop/ De waaier
- Medisch specialisten
- De allesweter

Moraal

- Lekenethiek
- Levenslessen
- Tegeltjeswijsheden
- Wantoestanden

Man van zijn tijd: Jan van Boendale

- Opgang in Antwerpen
- Geschiedenis, kennis en moraal
- Profaan programma
- Sociale schrijver

 

II   HET HEIL

Wisselstroom/ Zenden en ontvangen

- Focus en massa
- Breed bereik
- Bewerken
- Beleven

Stem uit de stilte

- Levenswerk
- Kartuizer
- Spanningen
- Betekenis

Meester in het midden

- Brusselse godsvrienden
- Groenendaal in gesprek
- Roosvenster
- Menselijke mysticus

Literaire missie

- Prediker-marskramer/ zwervend
- Hooglied en heilige verhalen
- Devote poëzie
- Beatrijs in het landschap 

III   DE VERBEELDING

De ridderroman voorbij

- Reynaerts terugkeer
- Schuivende panelen
- Meerduidige Vergi

De vrijplaats van de liefde

- De faam van de roos
- Liefde als gesprek
- Liefde per brief
- Poëziealbum

Kleinkunst

- Muziek zonder grenzen
- Zingen
- Zeggen
- De meester-spreker

Spel

- List en lust
- Theater van de lach
- Abele spelen 

Drie milieus omstreeks 1400

- Het Haagse hof
- Devotie aan de IJssel
- Bruisend Brugge

 

 

       Haarlemse lezing over het nieuwe boek van Frits van Oostrom:

 

 

 

Een lezing over het Beatrijsdeel van het nieuwe boek van Frits van Oostrom:

 

 

 

Keynote speech Avond voor Wetenschap en Maatschappij
'Grenzen overstijgen in een hokjesland'
Vijf vignetten over innovaties en hun voedingsbodem

http://www.avondwenm.nl/downloads/keynote2011.pdf